سلطان محمد ميرزا قاجار
230
سفرنامه سيف الدوله ( معروف به سفرنامه مكه ) ( فارسى )
كوچانيده ، مأمور توطّن كربلا كرد به جهت محافظت مردم آنجا . « 2 » تا اواسط [ 144 آ ] دولت خاقان مرحوم مشاهره و مواجب اين پانصد خان [ وار ] بلوچ از جانب دولت ايران مىآمد . پس از آنكه يرمازيّه بههم رسيدند و اوضاع كربلا قسم ديگر شد ، از دولت ايران مشاهرهء آنها فرستاده نشد . حال همان طايفه بلوچ موجودند و داخل اعراباند . قلعهء كربلا بناى قلعهء كربلا را مرحوم آغا محمد خان بنا گذاشت ؛ پس از شهادت او ناتمام ماند . به توسط مرحوم آقا سيد على طباطبايى از هندوستان تنخواه آورده ، تمام كردند . بناى قلعه از آجر و گچ است . مدفن شريف در زمين گودى است . سابقا بقعهء بسيار كوچكى بوده است . مرحوم آغا محمد خان ، عبد الرّزاق خان كاشى را مأمور فرمودند وجه زيادى آورده ، خانههاى اطراف را خريده ، خراب كردند و اين عمارت را بنا كردند . وضع حرم و مرقد مطهر حرم مطهر عبارت است از سه طاق ، هرسه از دو طرف ايوانى دارد . مرقد مطهر در طاق وسط واقع است كه بر روى طاق [ 144 ب ] ، قبهء منور را بنا كردهاند . ايوانهاى هرسه طاق گشوده مىشود ، از طرف پشت سر به مسجدى كه قبل از بناى اين حرم بوده است . طرح مسجد هم مثل حرم است . سه طاق دارد . ازارههاى « 3 » حرم و مسجد ، جميع كاشى ، فرش زمين از مرمر موصل ، سه طاق داخل حرم آيينه و نقاشى [ است ] . رواق حرم داير مدار اين حرم و مسجد كه جزء حرم است ، رواقى است عريض ، دور
--> ( 2 ) . « در بين راه يك دسته عرب پيادهء مسلح پيدا شدند . . . . فرستادم پرسيدند . معلوم شد عرب نيستند . عجماند . از طوايف بلوچ كه در سواحل عمان ساكناند . خاقان مغفور فتحعلى شاه بعد از ظهور فتنهء وهابى ، براى محافظت زوار نجف به اينجا فرستاده است » . ( سفرنامهء عتبات ، ص 136 ) . ( 3 ) . اصل : هزارهاى حرم .